Wołyń. 80 lat od tragedii

11 lipca 1943 r. przypadło apogeum rzezi wołyńskiej. Blisko sto miejscowości zamieszkanych przez Polaków, przede wszystkim w powiatach horochowskim i włodzimierskim zostało zaatakowanych przez oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii.

Dzień ten, znany jako „krwawa niedziela”, stanowił apogeum zbrodniczej akcji prowadzonej przeciwko Polakom zamieszkałym wschodnie tereny II Rzeczpospolitej. Były to ówcześnie tereny okupowane przez Niemcy. Ofiarą tej zbrodni padli przede wszystkim polscy chłopi zamieszkujący wsie i osady w dawnym województwie wołyńskim II Rzeczpospolitej. Dlaczego zbrodni dokonano w niedzielę? Jakkolwiek koszmarnie to brzmi, dla tych, którzy pragnęli wymordować wszystkich polskich mieszkańców Wołynia było to łatwiejsze rozwiązanie. Mieszkańcy nie byli w polu, nie handlowali ani nie podróżowali. Wszyscy byli w jednym miejscu: w domach, kościołach. Byli razem, całymi rodzinami.

Przykładem niech będzie koszmarna zbrodnia w Porycku. Jej ofiarami padło ponad 100 Polaków uczestniczących we mszy świętej. Ksiądz Bolesław Szawłowski z poryckiej parafii został zamordowany w trakcie sprawowania Eucharystii, zaś wierni zostali obrzuceni granatami i ostrzelani z broni ręcznej. Rannym nie okazano żadnych względów, a wnętrze świątyni ograbiono i zbezczeszczono. Kościół został spalony, aby zatrzeć ślady zbrodni i wyrugować pamięć o polskości, na tych terenach silnie powiązanej z rzymskim katolicyzmem. W 60. rocznicę mordu, głowy państw Polski i Ukrainy odsłonili pomnik pomordowanych. „Poryck będzie pierwszym miejscem, o którym będzie można powiedzieć, że zostało upamiętnione we właściwy sposób” – komentował ówczesne uroczystości ku czci ofiar Andrzej Przewoźnik. Przejdź do pełnej wersji artykułu