Film wyreżyserował James Hawes, a w rolach głównych wystąpili: Anthony Hopkins, Helena Bonham Carter i Johnny Flynn. Galę poprowadziła dziennikarka Martyna Wawryło. Przed seansem przemawiali dyrektor Muzeum Historii Polski Robert Kostro i ambasador Republiki Czeskiej w Polsce Břetislav Dančák. Pokaz swoim przybyciem uświetniły trzy polskie bohaterki, wyróżnione tytułem Sprawiedliwe Wśród Narodów Świata – Anna Stupnicka-Bando, Irena Senderska-Rzońca i Alicja Schnepf.
Opis filmu
Jest rok 1938, gdy młody Brytyjczyk Nicholas Winton podczas wizyty w Pradze odkrywa, że tysiące rodzin zbiegłych przed hitlerowcami z Niemiec i Austrii, żyją tu w dramatycznych warunkach, często bez dachu nad głową i żywności. Niemiecka inwazja na Czechosłowację jest kwestią najbliższych tygodni, a wtedy los uchodźców będzie już przesądzony. Nicholas postanawia zrobić wszystko, co w jego mocy by ocalić jak najwięcej potrzebujących. Wraz z grupą współpracowników organizuje transporty dzieci, które podążają z Pragi do Anglii w poszukiwaniu bezpiecznego schronienia. Jak wiele istnień uda się ocalić zanim granice zostaną zamknięte? Po 40 latach Nicholas wciąż wraca wspomnieniami do tamtych dni, zadając sobie pytania o los ocalonych i obwiniając się za to, że nie udało mu się ocalić wszystkich. Tymczasem niespodziewanie los dopisze poruszający epilog do tej historii.
Reakcje widzów
Karolina Chapko, znana z filmów „Yuma”, „Bóg w Krakowie”, „Ultraviolet” i serialu „1920. Wojna i pokój”, tak podsumowała obejrzany przez siebie seans:
– Genialna muzyka, kostiumy, a także gra aktorska. Anthony Hopkins jest dla mnie w szczytowej formie. Przyznaję, że nie przygotowałam się i nie kupiłam przed seansem chusteczek, a powinnam je mieć, bo bardzo by się przydały. W trakcie oglądania „Jednego życia” rozejrzałam się po sali i zorientowałam się, że niemal wszyscy obecni płakali. To jest wielka historia o wielkim człowieku i dlatego każdy powinien ją zobaczyć.
Maciej Orłoś, dziennikarz aktor, który kojarzony jest głównie z prowadzeniem „Teleexpressu”, był równie poruszony po seansie „Jednego życia”.
– Wzruszyłem się, co nieczęsto mi się zdarza. Oczywiście nie jest to powód do dumy, ale zawsze – choć raczej nieświadomie – trzymałem się zasady, że chłopaki nie płaczą. Jednak „Jedno życie” to produkcja, w trakcie której nie sposób się nie wzruszyć. To opowieść niesamowita i znakomicie zrealizowana, to film o prawdziwym człowieczeństwie i bohaterstwie. Jednocześnie jest przytłaczający i dodający otuchy, bo pokazuje, że na tym świecie są też ludzie dobrzy, porządni, odważni i wyjątkowi. Ten film to lekcja historii i nawet uczniowie szkół podstawowych powinni się na niego wybrać do kin. Wcześniej należałoby ich odpowiednio wprowadzić w temat, ponieważ trudne dzieła literackie, filmowe tego potrzebują. Dzięki temu młody człowiek pozna kontekst całej opowieści i więcej zrozumie. Nie mam jednak najmniejszych wątpliwości, że „Jedno życie” powinno być pokazywane bez żadnych ograniczeń wiekowych.
Ciekawostki na temat filmu
Poprzez zestawienie obrazu dwóch okresów historycznych (1938 i 1988), twórcy podkreślają długoterminowy wpływ wydarzeń II wojny światowej. Jednym z elementów, które należało uwzględnić w scenariuszu, była historia rodziny Nicholasa Wintona i to, w jaki sposób wpłynęła ona na jego późniejsze wybory. Scenarzysta Nick Drake zauważa: „Jego żydowskie pochodzenie sprawiło, że był uwrażliwiony na doświadczenia migrantów. Rzeczywistość, którą zobaczył na własne oczy, zmotywowała go do działania”.
„Jedno życie” to nie jest zwykły film o II wojnie światowej. Biorąc pod uwagę perspektywę okresu tuż przed wybuchem II wojny światowej, producentka Joanna Laurie mówi: „Nicholas nie był żołnierzem. Nie stoczył żadnej bitwy, walczył o ludzką przyzwoitość. Ta historia nie pokazuje II wojny światowej, ale jest okazją do nakreślenia pewnych ważnych podobieństw między tamtymi czasami a dzisiejszym światem”. Drake dodaje: „Opowiada o humanitaryzmie i zadaje pytanie o to, czym jest bohaterstwo.”
Johnny Flynn, który odgrywa młodego Nicholasa Wintona, przyznaje: „To problem, z którym boryka się każde pokolenie. Tracimy poczucie przyzwoitości, które uosabiał Nicky”.
Anthony Hopkins, w roli starszego Nicholasa, dodaje: „To historia nie tylko jednego człowieka, a całej grupy ludzi ratujących życie dzieci, które bez nich zostałyby pochłonięte przez komory gazowe w Auschwitz, Treblince i Belsen”.
Lena Olin, która wciela się w rolę żony Nicky’ego, Grete Winton, mówi: „Ci, którzy angażowali się w pomoc, widzieli rozwijającą się katastrofę i cierpieli bardziej niż ludzie, którzy odwracali wzrok. Nicky przez całe swoje życie boleśnie odczuwał to, że nie był w stanie uratować więcej dzieci”.
Reżyser James Hawes podkreśla: „Zrobiliśmy wszystko, co w naszej mocy, aby dostać się do autentycznych lokacji i zrekrutować osoby ze społeczności żydowskiej. Wielu najmłodszych członków obsady pochodziło z lokalnych szkół żydowskich. Większość z nich nigdy nie miała styczności z aktorstwem, jednak uwzględnienie odpowiedniego dziedzictwa kulturowego i doświadczenia rodzinnego było dla nas bardzo ważne”. Oprócz wiernego oddania atmosfery realiów historycznych, praca z ekipami filmowymi w różnych językach w dwóch krajach to kolejne wyzwanie, przed którym stanął Hawes: „Kluczem okazało się podążanie za postacią i nastrojem w danym momencie. Starszy Nicky, pochłonięty żalem, porusza się w powolnym tempie. Uznaliśmy, że ten fragment historii można opowiedzieć dość statyczną kamerą, ze stonowanymi kolorami i prostymi, szerokimi kadrami”. Przenosząc się z lat osiemdziesiątych do trzydziestych, Hawes kontynuuje: „Mamy do czynienia z aktywnym młodym człowiekiem. Postanowiliśmy więc wprowadzić kolor. Czas ucieka, a Nicky ma przed sobą misję, w związku z czym kamera podróżuje wraz z nim, na jego ramieniu”. Przekazanie tej wizji dwóm oddzielnym ekipom miało kluczowe znaczenie dla zachowania ciągłości.
Scenografka Christina Moore relacjonuje, że podczas pierwszego dnia nagrań na dworcu kolejowym Wilson w centrum czeskiej Pragi, ekipa zauważyła biały namiot na końcu peronu. „Był on wykorzystywany jako punkt recepcyjny dla matek i dzieci przybywających z Ukrainy. Dzieci bawiły się tuż obok pomnika Nicholasa Wintona, gdy omawialiśmy ujęcie. To było bardzo poruszające doświadczenie dla nas wszystkich, wiedzieliśmy, że kręcimy ten film we właściwym czasie”.
Tytuł: Jedno życie
Tytuł oryginalny: One Life
Czas trwania: 110 minut
Gatunek: dramat / biograficzny
Obsada: Anthony Hopkins, Johnny Flynn, Lena Olin, Romola Garai, Alex Sharp, Marthe Keller, Jonathan Pryce, Helena Bonham Carter
Reżyseria: James Hawes
Scenariusz: Lucinda Coxon i Nick Drake (na podstawie książki „If It’s Not Impossible…” autorstwa Barbary Winton)
Produkcja: Joanna Laurie, p.g.a., Iain Canning, p.g.a., Emile Sherman, p.g.a, Guy Heeley, p.g.a
Zdjęcia: Zac Nicholson, BSC
Montaż: Lucia Zucchetti, ACE
Kostiumy: Joanna Eatwell
Scenografia: Christina Moore
Muzyka: Volker Bertelmann
Dystrybucja w Polsce: Monolith Films