czas czytania:
Zmarł Roman Dmowski
2 stycznia 1939 r. zmarł Roman Dmowski, jedna z czołowych postaci polskiej polityki, współzałożyciel Narodowej Demokracji, a także główny ideolog polskiego nacjonalizmu. Roman Dmowski zasłynął jako zagorzały i prawdopodobnie największy przeciwnik Józefa Piłsudskiego, a przede wszystkim jego wizji stworzenia państwa wielowyznaniowego i wielonarodowościowego.
Jego pogrzeb, który odbył się 7 stycznia w Warszawie przerodził się w największą manifestację postaw patriotycznych w okresie międzywojennym, w której – według organizatorów – wzięło udział 200 tys. osób. Nie pojawił się na nim żaden z przedstawicieli władzy sanacyjnej.
Roman Dmowski już w latach szkolnych udzielał się politycznie, był członkiem młodzieży patriotycznej Zet, następnie Ligii Polskiej, a w kolejnych latach współtworzył Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne. W czasie I wojny światowej był zaangażowany w odzyskanie przez Polskę niepodległości i zwalczanie polityki niemieckiej, w tym celu odbywał podróże do Rosji, USA, Włoch, Francji i Szwajcarii. Po odzyskaniu prze Polskę niepodległości Roman Dmowski wraz z Ignacym Paderewskim podpisali traktat wersalski, przywracający formalnie Polskę na mapę Europy. W czasie II Rzeczypospolitej tylko raz piastował stanowisko rządowe – został ministrem spraw zagranicznych w rządzie Wincentego Witosa. Pozostawał jednak cały czas aktywny, zrzeszał ruchy narodowe w kraju, tworząc Obóz Wielkiej Polski. Napisał także wiele książek na temat ideologii narodowej. Przez całe życie pozostawał wierny swoim poglądom, które przez swoją radykalność, a także antysemityzm do dzisiaj pozostają bardzo kontrowersyjne.
Roman Dmowski spoczywa w grobie rodzinnym, w Warszawie na Cmentarzu Bródnowskim.
Ilustracja: Trumna z ciałem Romana Dmowskiego w kondukcie żałobnym podczas pogrzebu, Wikimedia commons, domena publiczna
Roman Dmowski już w latach szkolnych udzielał się politycznie, był członkiem młodzieży patriotycznej Zet, następnie Ligii Polskiej, a w kolejnych latach współtworzył Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne. W czasie I wojny światowej był zaangażowany w odzyskanie przez Polskę niepodległości i zwalczanie polityki niemieckiej, w tym celu odbywał podróże do Rosji, USA, Włoch, Francji i Szwajcarii. Po odzyskaniu prze Polskę niepodległości Roman Dmowski wraz z Ignacym Paderewskim podpisali traktat wersalski, przywracający formalnie Polskę na mapę Europy. W czasie II Rzeczypospolitej tylko raz piastował stanowisko rządowe – został ministrem spraw zagranicznych w rządzie Wincentego Witosa. Pozostawał jednak cały czas aktywny, zrzeszał ruchy narodowe w kraju, tworząc Obóz Wielkiej Polski. Napisał także wiele książek na temat ideologii narodowej. Przez całe życie pozostawał wierny swoim poglądom, które przez swoją radykalność, a także antysemityzm do dzisiaj pozostają bardzo kontrowersyjne.
Roman Dmowski spoczywa w grobie rodzinnym, w Warszawie na Cmentarzu Bródnowskim.
Anna Łappo
Ilustracja: Trumna z ciałem Romana Dmowskiego w kondukcie żałobnym podczas pogrzebu, Wikimedia commons, domena publiczna