Urodził się
Antoni Rząsa

Antoni Rząsa był jednym z bardziej znanych polskich rzeźbiarzy XX w. Warsztatu uczył się pod kierownictwem Antoniego Kenara w zakopiańskim Liceum Sztuk Plastycznych, a w latach 1952–1973 pracował tam jako nauczyciel rzeźby. Związany na stałe z Zakopanem, zmarł tam 26 stycznia 1980 r.

Jego twórczość ogniskuje się wokół tematów chrystologicznych, głównie pasyjnych. Pojawiający się w jego pracach motyw cierpienia i bólu był reakcją na XX-wieczne doświadczenia człowieka, związane przede wszystkim z wojną. Pod wpływem wojennych doświadczeń powstał m.in. cykl „Oświęcim”, do którego należy figura przedstawiająca św. Maksymiliana Kolbego oraz wizerunek matki z dzieckiem w drodze do krematorium. Inną pracą dotyczącą tego tematu jest Droga Krzyżowa, w której figury Matki Boskiej, nawiązujące do Piety, poświęcone są bitwom pod Monte Cassino, Tobrukiem i Lenino. Sam mówił, że głównym celem jego prac miało być ukazywanie różnych stanów psychicznych człowieka, a przez to – próba odpowiedzi na pytania: „Kim jest człowiek?" i „Jaki jest cel jego przemijania?". Rząsa czerpał ze sztuki ludowej zarówno pod względem formalnym, jak i treściowym, co widać np. w pracy „Chrystus przy drodze”, nawiązującej wyraźnie do stylistyki przydrożnych świątków.

Antoni Rząsa był wielokrotnie nagradzany za swoją twórczość, m.in. w 1979 r. otrzymał nagrodę Ministra Kultury i Sztuki.

Ilustracja: Pieta Antoniego Rząsy, Galeria Współczesnej Sztuki Sakralnej „Dom Praczki” w Kielcach, CC-BY-NC

Newsletter