czas czytania:
Prusacy w Krakowie
Wydarzenie to było konsekwencją aktu króla Fryderyka Wilhelma z 16 maja o przystąpieniu Prus do walki z powstaniem kościuszkowskim. Prusacy obsadzili wzgórze wawelskie, zamieniając je w twierdzę, i rozpoczęli rabunek królewskich apartamentów.
Generał Leopold von Reuts – dowódca wojsk pruskich – za wiedzą i zgodą króla Prus nakazał w nocy z 3 na 4 października 1795 r. wyłamać zamki w drzwiach królewskiego skarbca. Polskie insygnia koronacyjne zostały wywiezione na Śląsk, a stamtąd do Berlina, gdzie stały się częścią skarbca Hohenzollernów. Pozostawały one w Berlinie do wybuchu wojny z Napoleonem w 1809 r., kiedy to król Fryderyk Wilhelm III nakazał ich zniszczenie. Dopiero w 1811 r. wywieziono je do Królewca i przetopiono, a kamienie szlachetne spieniężono. Uzyskane w ten sposób złoto i srebro zasiliło pruską mennicę, ratując deficyt w królewskim budżecie. Jeszcze podczas kongresu wiedeńskiego car Aleksander I jako król Polski upominał się o polski skarbiec, jednak klejnoty monarsze już wówczas nie istniały. Nieliczne fragmenty ocalałe z zagłady wawelskiego skarbca zostały odnalezione przez Tadeusza Czackiego i przekazane do kolekcji księżnej Izabelli Czartoryskiej w Puławach.
Ilustracja: Karl Gottlieb Schweikart, Portret Tadeusza Kościuszki, po 1802 r., Muzeum Narodowe w Warszawie
PM
Ilustracja: Karl Gottlieb Schweikart, Portret Tadeusza Kościuszki, po 1802 r., Muzeum Narodowe w Warszawie