czas czytania:
Powstał Instytut Agronomiczny
na Marymoncie – poprzednik SGGW
Pierwsza wyższa uczelnia rolnicza na ziemiach polskich powstała jako Szkoła Agronomiczna w 1816 r. – w tym samym czasie co Uniwersytet Warszawski. Cztery lata później zmieniono jej nazwę na bardziej prestiżową – „Instytut Agronomiczny”. Inicjatorami założenia tej instytucji byli czołowi działacze oświeceniowi jak Stanisław Staszic (twórca Towarzystwa Rolniczego Hrubieszowskiego) i Stanisław Kostka Potocki. Na jej pierwszego dyrektora wybrano Jerzego Beniamina Flatta, współpracownika Staszica i znawcę europejskiego szkolnictwa rolniczego.
Siedzibą nowo powstałej szkoły zostały zabudowania dawnej letniej rezydencji Marii Kazimiery, żony Jana III Sobieskiego na Marymoncie na północ od Warszawy (obecnie w granicach miasta), którą przebudowano według projektu Antonia Corazziego. Ponadto szkole przydzielono również majątki: Marymont, Bielany, Ruda Wawrzyszew, Buraków, służące jako źródło dochodów, a także pola doświadczalne.
Początkowo szkoła miała tylko jedną klasę kształcącą ekonomów i zarządców dóbr ziemskich. W 1822 r. wprowadzono dwie klasy – wyższą (dla ekonomów, zarządców i synów właścicieli ziemskich) oraz elementarną (dla wykwalifikowanych robotników – parobków, owczarzy, gorzelanych). W 1824 r. nastąpiła ponowna zmiana, zastępująca klasę niższą przez szkołę wiejską (dla ubogich dzieci) i przyłączenie Szkoły Weterynarii. Cechą charakterystyczną szkoły była przeważająca rola praktyki nad zajęciami teoretycznymi. W latach 1822–1830 szkoła kształciła 122 uczniów, jednak całkowity kurs ukończyło 72 z nich.
Dobrze rozwijającą się placówkę edukacyjną zamknęły władze rosyjskie w wyniku represji po powstaniu listopadowym. Przywrócono ją do życia w 1836 r., a w 1840 r. przemianowano na Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa, przeznaczony dla studentów mających ukończone przynajmniej sześć klas gimnazjum. Na dwóch oddziałach – rolnym i leśnym – do 1861 r. wykształciło się 1575 studentów. W 1861 r. w wyniku reorganizacji szkolnictwa w Królestwie Polskim powołano do życia Instytut Politechniczny i Rolniczo-Leśny w Puławach, tym samym zlikwidowano szkołę na Marymoncie. Jednakże jej tradycja oraz grono pedagogiczne przeszły do Puław, kładąc podwaliny pod przyszłą Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego powstałą w 1919 r.
Ilustracja: Instytut Agronomiczny w Marymoncie, ok. 1836 r., Polona, CC-BY-NC
Początkowo szkoła miała tylko jedną klasę kształcącą ekonomów i zarządców dóbr ziemskich. W 1822 r. wprowadzono dwie klasy – wyższą (dla ekonomów, zarządców i synów właścicieli ziemskich) oraz elementarną (dla wykwalifikowanych robotników – parobków, owczarzy, gorzelanych). W 1824 r. nastąpiła ponowna zmiana, zastępująca klasę niższą przez szkołę wiejską (dla ubogich dzieci) i przyłączenie Szkoły Weterynarii. Cechą charakterystyczną szkoły była przeważająca rola praktyki nad zajęciami teoretycznymi. W latach 1822–1830 szkoła kształciła 122 uczniów, jednak całkowity kurs ukończyło 72 z nich.
Dobrze rozwijającą się placówkę edukacyjną zamknęły władze rosyjskie w wyniku represji po powstaniu listopadowym. Przywrócono ją do życia w 1836 r., a w 1840 r. przemianowano na Instytut Gospodarstwa Wiejskiego i Leśnictwa, przeznaczony dla studentów mających ukończone przynajmniej sześć klas gimnazjum. Na dwóch oddziałach – rolnym i leśnym – do 1861 r. wykształciło się 1575 studentów. W 1861 r. w wyniku reorganizacji szkolnictwa w Królestwie Polskim powołano do życia Instytut Politechniczny i Rolniczo-Leśny w Puławach, tym samym zlikwidowano szkołę na Marymoncie. Jednakże jej tradycja oraz grono pedagogiczne przeszły do Puław, kładąc podwaliny pod przyszłą Szkołę Główną Gospodarstwa Wiejskiego powstałą w 1919 r.
M.G.-K.
Ilustracja: Instytut Agronomiczny w Marymoncie, ok. 1836 r., Polona, CC-BY-NC