czas czytania:
Papież Innocenty VIII nadał odpusty członkom najstarszego
w Polsce bractwa różańcowego
Najstarszym śladem istnienia w Polsce modlitwy różańcowej jest nadanie przez papieża Innocentego VIII odpustów członkom bractwa Psałterza Błogosławionej Panny Marii w Krakowie, działającego przy tamtejszym klasztorze dominikanów. Modlitwa różańcowa rozwinęła się z Psałterzy Marii, powstałych na wzór biblijnego Psałterza Dawida. Te zbiory modlitw maryjnych, oparte na pozdrowieniu anielskim Ave Maria, łączono z rozważaniem tajemnic z życia Jezusa i Marii. W XIII w. stu pięćdziesięciu Ave Maria – liczba wzorowana na liczbie psalmów – odpowiadało 150 tajemnic.
Zmarły w 1475 r. Alain de la Roche, autor traktatu Psalterium Mariae i legendy o cudownym otrzymaniu różańca przez św. Dominika, przyczynił się do rozpropagowania modlitwy różańcowej wśród świeckich. Jej uproszczenie wraz z ograniczeniem liczby tajemnic do piętnastu przyczyniło się do spopularyzowania tej formy pobożności. Nazwa rosarium została wzięta z sięgającej przynajmniej VI w. maryjnej symboliki róży. Popularnym motywem wielu legend było przemienianie się wypowiadanych przez mnicha Ave Maria w kwiaty róży, które Matka Boska wkładała w formie wianka na głowę. W 1568 r. ksiądz Benedykt Herbest opublikował pierwszy traktat różańcowy po polsku „Rozanego P. Mariey Wianku wyłożenie nabożne”.
Pobożność różańcowa znalazła odzwierciedlenie w sztuce. Podobnie jak w innych krajach, różaniec (jako sznur modlitewny) był atrybutem Matki Boskiej, modlących się do niej fundatorów lub zmarłych przedstawianych na sarkofagach. Wieńce różane otaczały niekiedy obraz lub ołtarz. Modlitwa różańcowa rozprzestrzeniała się szybko po całej Europie, nie omijając ziem polskich. W 1481 r. założone zostało bractwo różańcowe we Wrocławiu – wówczas poza granicami Królestwa Polskiego. W 1484 r. takie bractwo działało już prawdopodobnie w Krakowie i we Lwowie. W następnych latach pojawiły się w diecezji kujawskiej oraz w Gdańsku.
Ilustracja: Papieża Innocenty VIII, Wikicytaty, domena publiczna
Pobożność różańcowa znalazła odzwierciedlenie w sztuce. Podobnie jak w innych krajach, różaniec (jako sznur modlitewny) był atrybutem Matki Boskiej, modlących się do niej fundatorów lub zmarłych przedstawianych na sarkofagach. Wieńce różane otaczały niekiedy obraz lub ołtarz. Modlitwa różańcowa rozprzestrzeniała się szybko po całej Europie, nie omijając ziem polskich. W 1481 r. założone zostało bractwo różańcowe we Wrocławiu – wówczas poza granicami Królestwa Polskiego. W 1484 r. takie bractwo działało już prawdopodobnie w Krakowie i we Lwowie. W następnych latach pojawiły się w diecezji kujawskiej oraz w Gdańsku.
MAS
Ilustracja: Papieża Innocenty VIII, Wikicytaty, domena publiczna