Konferencja „Rzeczpospolita powstańcza. Insurekcja kościuszkowska i jej tradycje” 08/11/2024 - 09/11/2024
Muzeum Historii Polski
czas czytania:
Wystawa „RZECZPOSPOLITA POWSTAŃCZA” otwarta!
20 sierpnia 2025 roku w Muzeum Historii Polski odbył się wernisaż nowej wystawy czasowej „RZECZPOSPOLITA POWSTAŃCZA. Insurekcja kościuszkowska i jej tradycje”.
Ekspozycja ukazuje przełomowy moment w dziejach Polski – koniec starego porządku i narodziny nowoczesnej wspólnoty. To opowieść o zbrojnym zrywie, który po raz pierwszy zjednoczył różne warstwy społeczne: chłopów, mieszczan, szlachtę i elity – w walce o wspólną sprawę.
W uroczystości otwarcia udział wzięli m.in. dyrektor Departamentu Dziedzictwa Kulturowego MKiDN Piotr Rypson, dyrektor Muzeum Historii Polski prof. Marcin Napiórkowski, a także licznie przybyli przedstawiciele korpusu dyplomatycznego, mediów i środowisk kultury. Wydarzenie uświetnił recital Kamili Sacharzewskiej, która wykonała utwory Fryderyka Chopina.
– Wystawa „Rzeczpospolita powstańcza” pozwala nam odkryć na nowo nie tylko Kościuszkę, ale w ogóle ideę powstania. Dostrzec ślepe plamki i kąty martwe i uświadomić sobie, jak mało wciąż wiemy o tym kluczowym motywie polskiej historii – podkreślił prof. Marcin Napiórkowski, dyrektor Muzeum i współtwórca koncepcji ekspozycji.
– Nie sposób pominąć tradycji powstańczej jako nici ciągłości między dawną a obecną Rzecząpospolitą. Dziewięć pokoleń dzieli nas od czasów Kościuszki – to wcale nie tak dużo – zaznaczył również kurator wystawy prof. Richard Butterwick-Pawlikowski.
Profesor dodał, że tytuł wystawy to pytanie o wspólnotę: „Czym dla nas, dla każdego z osobna, i dla nas jako wspólnoty, jest tradycja powstańcza? Czym dla nas jest Rzeczpospolita? A kim dla nas jest Kościuszko?”
Narracja wystawy prowadzi przez losy Kościuszki – od dzieciństwa na Polesiu i nauki w Szkole Rycerskiej, przez udział w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych, aż po dramatyczne wydarzenia 1794 roku. W centrum znajduje się opowieść o insurekcji: od konspiracji i przysięgi na rynku krakowskim, po walki o Warszawę i Wilno.
Zgromadzone obiekty – broń, dokumenty, rysunki Norblina i Orłowskiego, makiety bitew, pamiątki osobiste – przybliżają atmosferę epoki. Wśród najcenniejszych eksponatów znalazł się m.in. zeszyt szkolny młodego Tadeusza Kościuszki.
Zwieńczeniem wystawy jest refleksja nad dziedzictwem powstańczym i jego znaczeniem dla kolejnych pokoleń – od styczniowych insurgentów, przez żołnierzy II RP, po działaczy „Solidarności”.
Ekspozycji towarzyszą wydarzenia edukacyjne i kulturalne, w tym spektakl „Kościuszko na Martynice”, a także katalog w wersji polskiej i angielskiej.
Wystawa potrwa do 23 listopada 2025 roku.
W uroczystości otwarcia udział wzięli m.in. dyrektor Departamentu Dziedzictwa Kulturowego MKiDN Piotr Rypson, dyrektor Muzeum Historii Polski prof. Marcin Napiórkowski, a także licznie przybyli przedstawiciele korpusu dyplomatycznego, mediów i środowisk kultury. Wydarzenie uświetnił recital Kamili Sacharzewskiej, która wykonała utwory Fryderyka Chopina.
– Wystawa „Rzeczpospolita powstańcza” pozwala nam odkryć na nowo nie tylko Kościuszkę, ale w ogóle ideę powstania. Dostrzec ślepe plamki i kąty martwe i uświadomić sobie, jak mało wciąż wiemy o tym kluczowym motywie polskiej historii – podkreślił prof. Marcin Napiórkowski, dyrektor Muzeum i współtwórca koncepcji ekspozycji.
– Nie sposób pominąć tradycji powstańczej jako nici ciągłości między dawną a obecną Rzecząpospolitą. Dziewięć pokoleń dzieli nas od czasów Kościuszki – to wcale nie tak dużo – zaznaczył również kurator wystawy prof. Richard Butterwick-Pawlikowski.
Profesor dodał, że tytuł wystawy to pytanie o wspólnotę: „Czym dla nas, dla każdego z osobna, i dla nas jako wspólnoty, jest tradycja powstańcza? Czym dla nas jest Rzeczpospolita? A kim dla nas jest Kościuszko?”
Narracja wystawy prowadzi przez losy Kościuszki – od dzieciństwa na Polesiu i nauki w Szkole Rycerskiej, przez udział w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych, aż po dramatyczne wydarzenia 1794 roku. W centrum znajduje się opowieść o insurekcji: od konspiracji i przysięgi na rynku krakowskim, po walki o Warszawę i Wilno.
Zgromadzone obiekty – broń, dokumenty, rysunki Norblina i Orłowskiego, makiety bitew, pamiątki osobiste – przybliżają atmosferę epoki. Wśród najcenniejszych eksponatów znalazł się m.in. zeszyt szkolny młodego Tadeusza Kościuszki.
Zwieńczeniem wystawy jest refleksja nad dziedzictwem powstańczym i jego znaczeniem dla kolejnych pokoleń – od styczniowych insurgentów, przez żołnierzy II RP, po działaczy „Solidarności”.
Ekspozycji towarzyszą wydarzenia edukacyjne i kulturalne, w tym spektakl „Kościuszko na Martynice”, a także katalog w wersji polskiej i angielskiej.
Wystawa potrwa do 23 listopada 2025 roku.
Honorowy patronat: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Marta Cienkowska.
Kuratorzy: Michał Bąk, Richard Butterwick-Pawlikowski
Nadzór konserwatorski: Ewa Proniewicka
Koordynacja: Aniela Mikuła, Iwona Jesionowska, Aleksandra Nasiorowska
Wystawę dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Produkcja fonogramów: Narodowy Instytut Fryderyka Chopina.
Projekt i wykonanie ekspozycji: New Amsterdam.
Kuratorzy: Michał Bąk, Richard Butterwick-Pawlikowski
Nadzór konserwatorski: Ewa Proniewicka
Koordynacja: Aniela Mikuła, Iwona Jesionowska, Aleksandra Nasiorowska
Wystawę dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Produkcja fonogramów: Narodowy Instytut Fryderyka Chopina.
Projekt i wykonanie ekspozycji: New Amsterdam.