czas czytania:
Walny Zjazd Delegatów Oddziałów/IV Zjazd Muzeów
w Muzeum Historii Polski
W dniach 24–25 września 2026 roku w Audytorium Muzeum Historii Polski na warszawskiej Cytadeli odbył się Walny Zjazd Delegatów Oddziałów Stowarzyszenia Muzealników Polskich, połączony z IV Zjazdem Muzeów – Instytucjonalnych Członków Stowarzyszenia Muzealników Polskich.
W Warszawie spotkało się 150 przedstawicieli polskiego muzealnictwa – delegatów 16 oddziałów terenowych SMP oraz reprezentantów muzeów będących instytucjonalnymi członkami Stowarzyszenia.
Uczestników zjazdu powitał dyrektor Muzeum Historii Polski prof. Marcin Napiórkowski. W wydarzeniu udział wzięła również ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska.
Pierwszego dnia zjazdu odbyła się dyskusja poświęcona przyszłości polskiego muzealnictwa. Prof. Marcin Napiórkowski wygłosił wystąpienie „Muzea i ich rola w budowaniu strategii pamięci”, a prof. Jolanta Choińska-Mika z Uniwersytetu Warszawskiego – „Dialog historyka z muzealnikiem”. Wystąpieniom towarzyszyła dyskusja uczestników spotkania. Drugiego dnia zjazdu odbyły się wybory władz statutowych Stowarzyszenia Muzealników Polskich na kolejną czteroletnią kadencję.
W Warszawie spotkało się 150 przedstawicieli polskiego muzealnictwa – delegatów 16 oddziałów terenowych SMP oraz reprezentantów muzeów będących instytucjonalnymi członkami Stowarzyszenia.
Uczestników zjazdu powitał dyrektor Muzeum Historii Polski prof. Marcin Napiórkowski. W wydarzeniu udział wzięła również ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska.
Pierwszego dnia zjazdu odbyła się dyskusja poświęcona przyszłości polskiego muzealnictwa. Prof. Marcin Napiórkowski wygłosił wystąpienie „Muzea i ich rola w budowaniu strategii pamięci”, a prof. Jolanta Choińska-Mika z Uniwersytetu Warszawskiego – „Dialog historyka z muzealnikiem”. Wystąpieniom towarzyszyła dyskusja uczestników spotkania. Drugiego dnia zjazdu odbyły się wybory władz statutowych Stowarzyszenia Muzealników Polskich na kolejną czteroletnią kadencję.
Muzealnicy z całej Polski spotkali się na Cytadeli Warszawskiej
Nie da się zmienić polskiego muzealnictwa bez udziału muzealników
Czujemy ogromną potrzebę zmian w polskim muzealnictwie, a nie da się zmieniać polskiego muzealnictwa bez muzealników – wprowadzane rozwiązania muszą zadziałać w praktyce. Musimy wiedzieć, gdzie dokładnie prawo nie nadąża za rzeczywistością, a dzisiaj niestety nie nadąża w wielu obszarach w całym sektorze kultury (…) Ustawa o muzeach ma 35 lat, przez te dekady w zasadzie zmieniło się wszystko: publiczność, technologia, sposób komunikacji, ale także oczekiwania wobec instytucji (…). Zmieniła się też praca muzealników: dziś to nie tylko wiedza o kolekcji, to zarządzanie, prawo, finanse, cyfryzacja, edukacja, promocja – odpowiedzialność za dużo bardziej złożoną instytucję (…).
Przed Muzeum Historii Polski rysują się bardzo wyraźnie dwie drogi: albo będziemy wielcy i samotni tutaj na Cytadeli Warszawskiej, bez łączności z tym, co dzieje się w muzeach w całym kraju, coraz bardziej odizolowani, albo staniemy się miejscem otwartym, wspólnym dla wszystkich muzealników i muzealniczek, miejscem, w którym przecinają się ścieżki, , które wspiera rozwój bogatego i zróżnicowanego ekosystemu muzeów w Polsce. Muzeum Historii Polski od początku wybrało tę drugą drogę.
Muzea i ich rola w budowaniu strategii pamięci
W trakcie zjazdu prof. Marcin Napiórkowski, dyrektor Muzeum Historii Polski, mówił o roli muzeów w budowaniu strategii pamięci oraz potrzebie lepszej koordynacji i wsparcia instytucji pamięci, szczególnie mniejszych i samorządowych. Podkreślił, że powinny być one traktowane jako kluczowa infrastruktura państwa, a kultura i pamięć – jako jeden z fundamentów funkcjonowania społeczeństwa. Zwrócił również uwagę na znaczenie różnorodnego ekosystemu muzeów, wyrównywania szans między instytucjami oraz tworzenia przestrzeni dla wielu perspektyw i sposobów opowiadania o przeszłości.
Prof. Jolanta Choińska-Mika, przewodnicząca Rady Muzeum Historii Polski, poświęciła swoje wystąpienie roli rady muzeum jako przestrzeni debaty i refleksji nad przyszłością instytucji. Mówiła o potrzebie namysłu nad tym, dokąd muzeum zmierza, ale również o granicach odpowiedzialności członków rady i jej zainteresowania wewnętrznymi problemami instytucji. Podkreśliła także rolę rady jako strażnika ciągłości i pamięci instytucjonalnej oraz partnera w rozmowie o dalszym rozwoju muzeum.
Więcej o strategii pamięci
Prof. Jolanta Choińska-Mika, przewodnicząca Rady Muzeum Historii Polski, poświęciła swoje wystąpienie roli rady muzeum jako przestrzeni debaty i refleksji nad przyszłością instytucji. Mówiła o potrzebie namysłu nad tym, dokąd muzeum zmierza, ale również o granicach odpowiedzialności członków rady i jej zainteresowania wewnętrznymi problemami instytucji. Podkreśliła także rolę rady jako strażnika ciągłości i pamięci instytucjonalnej oraz partnera w rozmowie o dalszym rozwoju muzeum.
Więcej o strategii pamięci
Wspólnie w przyszłość
Podczas Walnego Zjazdu Delegatów w Warszawie dr Michał Niezabitowski, dyrektor Muzeum Krakowa, został ponownie wybrany prezesem Stowarzyszenia Muzealników Polskich.
Na lata 2026–2030 wybrano również pozostałe władze Stowarzyszenia – 33 przedstawicieli Zarządu Głównego, 3 przedstawicieli Głównej Komisji Rewizyjnej oraz 5 przedstawicieli Sądu Koleżeńskiego.
Szczegółowy program kadencji nowe władze stowarzyszenia określą, uwzględniając postulaty zgłoszone podczas Zjazdu. Ważne miejsce zajmą w nim reprezentowanie środowiska oraz działania na rzecz nowoczesnych rozwiązań prawnych dla muzeów.
Najbliższą okazją do szerokiej debaty będzie II Kongres Muzealniczek i Muzealników Polskich, zaplanowany na 5–7 maja 2027 roku w Kielcach.
Na lata 2026–2030 wybrano również pozostałe władze Stowarzyszenia – 33 przedstawicieli Zarządu Głównego, 3 przedstawicieli Głównej Komisji Rewizyjnej oraz 5 przedstawicieli Sądu Koleżeńskiego.
Szczegółowy program kadencji nowe władze stowarzyszenia określą, uwzględniając postulaty zgłoszone podczas Zjazdu. Ważne miejsce zajmą w nim reprezentowanie środowiska oraz działania na rzecz nowoczesnych rozwiązań prawnych dla muzeów.
Najbliższą okazją do szerokiej debaty będzie II Kongres Muzealniczek i Muzealników Polskich, zaplanowany na 5–7 maja 2027 roku w Kielcach.