Odrodzenie ciała. Wystawa online Google Arts & Culture - Muzeum Historii Polski w Warszawie SKIP_TO
Wizyta w muzeum

Odrodzenie ciała

kobiety skaczące przez morskie fale
Wystawa „Odrodzenie ciała. Organizacje sportowe, turystyczne i opiekuńcze w służbie Niepodległej” przygotowana została w ramach projektu Google Arts & Culture. Poza organizacjami zaprezentowane zostały sylwetki: żeglarza i taternika Mariusza Zaruskiego, geografa, geologa, autora przewodników turystycznych Tadeusza Dybczyńskiego czy też właściciela sieci galicyjskich kin, który sponsorował klub Pogoń Lwów − Ludwika Kuchara. Dzięki unikatowym fotografiom oraz ikonografii zobaczyć można, jak wygląda serce nagle zmarłego atlety, wystawione w lwowskim Muzeum Higieny.

Najważniejsze informacje

01. Gdzie?

Google Arts & Culture

02. Kurator wystawy

Pomysł, tekst polski i angielski: Paweł Kozioł

Gimnastyka, krajoznawstwo, higiena...

Gimnastyka, jaką znamy obecnie, rozwinęła się w połowie XIX wieku. Na przełomie XIX i XX stulecia konkurowały ze sobą systemy niemiecki (często i chętnie stosujący ćwiczenia na przyrządach) oraz szwedzki (wykorzystujący wiedzę z dziedziny fizjologii i dążący do prostoty ruchów). Niezależnie od zawzięcie dyskutowanych różnic między systemami samo ich istnienie było wyrazem szerszej tendencji. Mieści się w niej również odkrywanie roli kontaktu z naturą, turystyka i krajoznawstwo, oraz upowszechnianie się wiedzy z dziedziny higieny. Na ziemiach polskich, w charakterystycznej sytuacji narodu bez państwa, te ogólnoeuropejskie tendencje nabierały kolorytu lokalnego, stając się sposobami na wyrażanie patriotyzmu i budowanie społeczeństwa obywatelskiego. Doświadczenie II Rzeczypospolitej jest w tym względzie wartością bezcenną.
atleta z piłką, przedwojenny nauczyciel gimnastyki powiększ
Nauczyciel gimnastyki w „Sokole” lwowskim Alfred Hamburgiew
Biblioteka Narodowa - Polona
przedwojenny zbiorowy pokaz gimnastyczny powiększ
Członkowie Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” podczas grupowego pokazu gimnastycznego. Poznań, 1932
Narodowe Archiwum Cyfrowe

Najpopularniejszy sport

Gimnastyka w formie zbiorowych pokazów była najpopularniejszym sportem przed I wojną światową. Pierwszy na ziemiach polskich mecz piłki nożnej, rozegrany w roku 1894 podczas II Zlotu Sokolego we Lwowie, został przerwany po zaledwie 6 minutach, by zrobić miejsce dla zbiorowego pokazu gimnastycznego. Gimnastykę uważano za sport demokratyczny, jako że nie zakładała specjalizacji, a równomierny, harmonijny rozwój. Zaakceptowałby ją nawet Witkacy, który w „Narkotykach” z widoczną niechęcią stwierdzał: „sport, który o ile by był trzymany w ryzach, a nie rozdymany do śmiesznych rozmiarów jakiegoś kapłaństwa, mógłby przynajmniej sprzyjać odrodzeniu fizycznemu, nie niszcząc przez swoiste zagłupienie wyższych zainteresowań ludzi młodych i zdrowych”

PowiązaneMateriały