Kolejne elementy królewskiego pałacu odzyskane po 350 latach
W trakcie działań udało się wydobyć kilkanaście elementów pochodzących z XVII-wiecznej rezydencji królewskiej Villa Regia (Pałacu Kazimierzowskiego), w tym dwa wyjątkowe artefakty o dużym znaczeniu historycznym.
♦ Fragment łuku arkady ważący ponad 200 kg – idealnie pasujący do rekonstrukcji zewnętrznej klatki schodowej Pałacu Kazimierzowskiego. Jej elementy będą prezentowane na wystawie stałej Muzeum Historii Polski.
♦ Fragment kapitelu filara – dotąd nieznany w kontekście znalezisk z tego miejsca, który pozwoli na wykonanie nowych pomiarów i dostarczy cennych informacji dla rekonstrukcji królewskiej rezydencji Villa Regia.
Wszystkie wydobyte fragmenty zostały zabezpieczone i przekazane do zbiorów Muzeum Historii Polski, gdzie przejdą dalsze prace konserwatorskie i badawcze.
Komentarze ekspertów
Krzysztof Niewiadomski, Zastępca Dyrektora Muzeum Historii Polski do spraw Programowych:
– Wydobyte dzisiaj zabytki powiększą znajdujący się w Muzeum Historii Polski duży zbiór eksponatów pochodzących z XVII-wiecznej rezydencji królewskiej Villa Regia. Na ich podstawie przygotowujemy jedną najbardziej efektownych instalacji wystawy stałej – rekonstrukcję klatki schodowej pałacu. Dzięki tej monumentalnej konstrukcji opowiemy o potędze i bogactwie dawnej Rzeczypospolitej, a także, poprzez odniesienie do Potopu szwedzkiego, o kryzysie państwa polsko-litewskiego. Pozyskiwanie tak cennych eksponatów nie byłoby możliwe bez dobrej współpracy z archeologami, miastem Warszawa oraz wojewódzkim konserwatorem zabytków.
Prof. Hubert Kowalski (UW):
– Od chwili, gdy w 2011 roku natrafiliśmy na pierwszą grupę obiektów, wiedzieliśmy, że nurt Wisły pracuje tak intensywnie, że niemożliwe będzie jednorazowe wydobycie całości. Każdy sezon przynosił kolejne fragmenty architektury – do tej pory wydobyto już ponad 20 ton materiału. Sezon 2015 roku był przełomowy – sądziliśmy wówczas, że to już koniec. A jednak rzeka co roku odsłania kolejne relikty przeszłości. Od 2015 roku nie prowadzimy już regularnych badań archeologicznych, ale co roku kontrolujemy teren, sprawdzając, co nowego może ujawnić obniżający się poziom wody.
Villa Regia i Pałac Kazimierzowski – utracone dziedzictwo Warszawy
Villa Regia, zaprojektowana przez Giovanniego Battistę Gisleniego dla króla Władysława IV, była jednym z najwspanialszych pałaców XVII-wiecznej Europy. Jej monumentalna zachodnia loggia, ozdobiona herbem Snopek dynastii Wazów, powstała prawdopodobnie z okazji ślubu króla z Cecylią Renatą Habsburżanką.
Podczas potopu szwedzkiego rezydencja została zrabowana i zniszczona. Wywożone elementy architektoniczne – od marmurowych okładzin i kafli po fragmenty monumentalnych schodów – częściowo zatopiono w Wiśle. To właśnie je archeolodzy odzyskują dziś z nurtu rzeki, przywracając fragmenty dawnej świetności Warszawy.
Wystawa stała MHP – otwarcie w 2027 roku
Wszystkie odkrycia z Wisły staną się częścią przyszłej wystawy stałej Muzeum Historii Polski na Cytadeli Warszawskiej. W 2027 roku odwiedzający zobaczą tam rekonstrukcję klatki schodowej Pałacu Kazimierzowskiego oraz fragment fasady Villi Regii – świadectwo dawnej potęgi i dramatycznych losów XVII-wiecznej Rzeczypospolitej.
