Decyzja Stronnictwa Ludowego o strajku chłopskim

Tego dnia obradujący w Warszawie Nadzwyczajny Kongres Stronnictwa Ludowego upoważnił Naczelny Komitet Wykonawczy SL do organizacji masowych strajków chłopskich na terenie całego kraju w przypadku niespełnienia przez rząd postulatów: amnestii dla polityków skazanych w procesie brzeskim (1931-1932) oraz zmiany konstytucji i ordynacji wyborczej do sejmu i senatu. Przygotowaniami miał kierować Stanisław Mikołajczyk jako wiceprezes SL.

Chociaż strajk miał mieć zdecydowanie charakter polityczny, to na szeroki oddźwięk akcji nakłaniającej chłopów do wzięcia udziału w strajku bez wątpienia miało wpływ również położenie wsi po kryzysie gospodarczym 1929-1935, a także sytuacja w kraju po zajściach w Racławicach w kwietniu 1937, kiedy to policja zaatakowała kilkutysięczny tłum uczestników obchodów rocznicy bitwy z 1774 roku, którzy zebrali się pomimo zakazu ministra spraw wewnętrznych gen. Felicjana Sławoja Składkowskiego.

Strajk 16-25 sierpnia 1937 roku polegał na zawieszeniu handlu towarami rolnymi przez chłopów. Organizowano wiece, blokowano drogi i próby dostaw żywności do miast. Do strajku przystąpiło dziesięć województw. Wyłączone z niego pozostały Pomorze, Śląsk i Kresy Wschodnie. Ignorowany początkowo przez władze, przyciągnął komunistów i robotników folwarcznych. Najgwałtowniejszy przebieg miał w Małopolsce, gdzie w wyniku starć z policją zginęło 46 osób. Pomimo wielu ofiar i represji kierownictwo SL na zjeździe w 1938 roku podjęło decyzję o organizacji kolejnego strajku, którego jednak już nie przeprowadziło.

Wielki strajk chłopski nie przyniósł wyraźnej poprawy sytuacji, ale zwrócił uwagę na problemy polskiej wsi i umocnił pozycję SL na arenie politycznej.

ŁK

Fotografia: przywódca Stronnictwa Ludowego Wincenty Witos przemawia do tłumów, 1933 r., Narodowe Archiwum Cyfrowe, CC-BY-NC.