Konrad Mazowiecki

Jan Matejko, Konrad Mazowiecki (domena publiczna)

W 1194 roku – po śmierci ojca, Kazimierza Sprawiedliwego – siedmioletni wówczas książę odziedziczył Mazowsze. Przejęcie tej dzielnicy stanowiło dla chłopca duże wyzwanie. Granice Mazowsza były przez lata niepokojone najazdami północnych sąsiadów – pogańskiego ludu Prusów. Zadanie obrony kraju okazało się bardzo trudne. Konrad wspierał misje chrześcijańskie, urządzał obronę zbrojną, wreszcie zorganizował przeciwko Prusom dwie wyprawy krzyżowe, w których uczestniczyli również książęta z innych dzielnic. Kiedy wszystkie działania spełzły na niczym, Konrad rozpoczął rozmowy z Krzyżakami. W 1226 roku w zamian za obronę Mazowsza oddał zakonowi ziemię chełmińską, licząc, że zyska zarząd nad zajętymi przez rycerzy zakonnych terenami w Prusach.

Diadem płocki – korona książęca przypisywana Konradowi Mazowieckiemu (domena publiczna)

W 1227 roku, po śmierci brata, Leszka Białego, który władał dzielnicą krakowską, głównym celem ambitnego księcia stało się zdobycie tronu krakowskiego, a tym samym zwierzchnictwa nad pozostałymi książętami dzielnicowymi. Nie zawahał się porwać i uwięzić swojego konkurenta, księcia śląskiego Henryka Brodatego, a także swojej bratowej Grzymisławy z synem Bolesławem. Cel udało mu się osiągnąć, jednak w Krakowie był źle widziany. Małopolskę traktował jak kraj zdobyty, uwięził wielu rycerzy, na urzędy mianował swoich ludzi. Wreszcie Małopolanie wypędzili Konrada. Do końca życia bez skutku starał się odzyskać Kraków.

Pieczęć księcia mazowieckiego Konrada (Archiwum Główne Akt Dawnych)

Czy wiesz, że...

Pierwsze zakony rycerskie powstały na początku XII wieku na Bliskim Wschodzie, w Ziemi Świętej. W wyniku wypraw krzyżowych, zwanych krucjatami, na terenach odebranych muzułmanom zostało założone chrześcijańskie Królestwo Jerozolimskie. Potrzebna była ochrona licznie przybywających tam pielgrzymów. Zajmować się tym miały właśnie zakony rycerskie, których członkowie oprócz ślubów zakonnych – czystości, posłuszeństwa i ubóstwa – składali przyrzeczenie, że będą bronić pielgrzymów i walczyć z poganami. Do ich obowiązków należało również prowadzenie szpitali i hospicjów dla chorych pielgrzymów. Pierwszym zakonem rycerskim był zakon templariuszy (nazwa pochodzi od słowa templum – po łacinie „świątynia”), następnie powstały zakon joannitów (bractwo św. Jana) i zakon krzyżacki.

Uzbrojenie i strój wielkiego mistrza i rycerzy zakonu krzyżackiego (Polona)

2021-01-19