Organizatorzy o Przeglądzie

Robert Kostro, Dyrektor Muzeum Historii Polski w Warszawie.


Robert Kostro. Fot. Photopass
Polska i Wielka Brytania były w tej wojnie sojusznikami. Wielokrotnie żołnierze Polscy i Brytyjscy współpracowali ze sobą na polu walki: w Norwegii, Francji, w bitwie o Brytanię, Atlantyk, na piaskach Sahary, we Włoszech, w Normandii, Flandrii i Holandii. Polacy dostarczali cennych informacji wywiadowczych.

Jednak pomimo wspólnoty losu, inaczej postrzegamy II wojnę światową. Dla Brytyjczyków jest to okres heroicznej, ale w końcu zwycięskiej walki. U Polaków dominuje poczucie osamotnienia i honorowej, ale bezowocnej walki. Ta różnica wynikała m.in. z doświadczenia okupacji Polski przez totalitarne Niemcy i Związek Radziecki, zniewolenia, masowych egzekucji, walki konspiracyjnej, masowych deportacji, wojennego exodusu żołnierzy i cywilów. Po zakończeniu wojny, ci którzy walczyli w podziemnej Armii Krajowej i ci, którzy przebywali na obczyźnie, nie mogli cieszyć się wolnością. Wielu spośród żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie i podległych legalnemu rządowi Armii Krajowej, po „wyzwoleniu” przez Armię Czerwoną trafiło do więzień lub zostało zamordowanych, wielu pozostało na wygnaniu.

Przegląd polskich filmów dotyczących II wojny światowej ma za zadanie przybliżyć brytyjskiej publiczności część tego specyficznego doświadczenia, które było udziałem Polaków podczas II wojny światowej. Widzimy dramatyczne losy żołnierzy i cywilów m.in. w filmie „Westerplatte” Stanisława Różewicza, „Las katyński” Marcela Łozińskiego, o doświadczeniu obozowym Andrzeja Munka czy o deportacjach w głąb ZSRS Roberta Glińskiego. Mamy obrazy polskiego podziemia („Akcja pod Arsenałem”, reż. Jan Łomnicki) i dokonania wywiadu („Sekret Enigmy”, reż. Roman Wionczek). Jednak przetrwanie tych trudnych czasów Polacy zawdzięczają nie tylko odwadze i wytrwałości, ale również poczuciu humoru („Giuseppe w Warszawie”, reż. Stanisław Lenartowicz).

Ten przegląd, daleki od kompletności, pozwoli brytyjskiej publiczności lepiej zrozumieć polski punkt widzenia na II wojnę światową, ale też lepiej zrozumieć kulturę i mentalność przebywających dzisiaj licznie na Wyspach Polaków.





2009-05-19