Spojrzenia w kadrze: fotografie Bohdana Paczowskiego

„W połowie lat trzydziestych, w pełnym słońcu, na pustej nadbałtyckiej plaży mój ojciec dał mi do ręki czarną skrzynkę, którą ledwie potrafiłem utrzymać w rękach i kazał mi zajrzeć w małe diamentowe oczko lśniące w jednym z jej rogów. Spojrzałem i zobaczyłem tego samego ojca, tylko malutkiego i odwróconego do góry nogami. Nacisnąłem wskazany guzik i Kodak Brownie zrobił pierwszą fotografię w moim życiu. Miałem chyba pięć lat, a on był wtedy nowy” – tak opisuje swoje pierwsze wspomnienia o fotografowaniu  Bohdan Paczowski  we wstępie albumu „Spojrzenia Glimpses”, który nie dawno ukazał się na rynku księgarskim. Bohdan Paczowski jest laureatem międzynarodowego konkursu na projekt przyszłego budynku Muzeum Historii Polski.


 

Album ten to zbiór unikatowych fotografii autorstwa wybitnego architekta, eseisty, fotografa Bohdana Paczowskiego wykonanych w trakcie jego licznych podróży i spotkań. Publikacja podzielona została na dwa uzupełniające się rozdziały. Pierwszy zatytułowany „Spojrzenia” prezentuje otaczający autora świat. Zobaczyć możemy fotografie Krakowa i jego mieszkańców z lat 50. XX wieku., włoskie uliczki pełne zabieganych ludzi, świat pustyni w Gabonie czy azjatycki orient na ulicach Pekinu. Poukładane chronologicznie zdjęcia oddają w pełni losy autora – młodość spędzona w Krakowie, później nauka i praca we Włoszech, liczne podróżne po świecie, aż w końcu luksemburska ostoja, w której Bohdan Paczowski mieszka do dziś.

 


(fot. www.czystywarsztat.pl)


Przełomowym momentem w życiu autora – widocznym również w albumie – było poznanie Witolda Gombrowicza w 1965 roku. Jak sam autor zauważa we wstępie – spotkanie to „otworzyło inny wątek, już nie anonimowych ‘Spojrzeń’. Wątek ‘Spotkań’”. W związku z tym w drugim rozdziale zobaczyć możemy jedynie portrety wyjątkowych osób, z którymi Paczowski spotykał się w ciągu swojego życia. Wśród nich znaleźli się m.in. pisarze Witold Gombrowicz, Sławomir Mrożek, Gustaw Herling-Grudziński, artyści Józef Czapski i Jan Lenica oraz przedstawiciele paryskiej „Kultury” – Jerzy Giedroyc oraz Zofia Hertz.

 

(fot. www.czystywarsztat.pl)


„Spojrzenia Glimpses” to również współczesna prezentacja wspomnień minionych lat, dzięki której po części poznajemy prywatne życie autora. Album był już nominowany do konkursu „Najpiękniejsze Książki Roku 2012” organizowanego przez Polskie Towarzystwo Wydawców Książek. Album wydało wydawnictwo Czysty Warsztat.

 


(fot. www.czystywarsztat.pl)


Bohdan Paczowski – architekt, publicysta i fotograf. Urodził się w 1930 roku w Warszawie. Studiował architekturę na Politechnice Krakowskiej (1949-1955) i Mediolańskiej, gdzie w 1968 roku nostryfikował dyplom. W latach 1952–1960 był asystentem na wydziale architektury wnętrz Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. W latach 1969–1980 prowadził pracownię w Mediolanie, w latach 1980–1990 w Paryżu, a od 1989 roku współtworzy studio Paczowski et Fritsch Architectes w Luksemburgu. Jest współzałożycielem luksemburskiej Fundacji Architektury, gdzie obecnie pełni funkcję prezesa honorowego. Jest także członkiem Kolegium architektów i inżynierów w Luksemburgu, w Paryżu oraz w Mediolanie.

 


Bohdan Paczowski


Laureat wielu nagród na międzynarodowych konkursach we Francji, Wielkiej Brytanii, Niemczech i w Luksemburgu. Autor takich projektów jak: budowa szpitala w Aubervilliers i w Compiègne we Francji, Parku Triodos w Neudorf, powiększenie siedziby Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu i terminalu „Dworzec lotniczy Luxemburg Findel”, budowę pawilonu Luxemburga na Expo 1992 w Sewilli oraz dworca TGV w Luksemburgu. W grudniu 2009 roku wygrał konkurs na projekt Muzeum Historii Polski w Warszawie. Ponadto, od wielu lat Bohdan Paczowski zasiada w komisjach oceniających ważnych zagranicznych i krajowych konkursach architektonicznych, w tym m.in. jako przewodniczący międzynarodowego 11-osobowego jury w konkursie na koncepcję architektoniczną Muzeum Historii Żydów Polskich w Warszawie. Jako prawdziwy pasjonat doceniany jest przez najwybitniejszych przedstawicieli architektury. Przy tworzeniu projektów czerpie inspiracje z otaczającej go rzeczywistości. Jak sam uważa „projektowanie architektoniczne to nie jest tylko projektowanie budynków, ale projektowanie miejsc, które muszą się wypełnić jakąś treścią, życiem”.

 


Wizualizacja Muzeum Historii Polski wg studia Paczowski et Fritsch Architectes z Luksemburga


Związany ze środowiskiem paryskiej „Kultury”. Był zaprzyjaźniony z Witoldem Gombrowiczem od 1965 roku, aż do śmierci pisarza. Bohdan Paczowski był autorem licznych jego zdjęć i innych postaci z kręgu „Kultury”. Zdjęcia te były prezentowane na wystawach „Witold Gombrowicz, Vence – Chiavari 1965-1968” w Galerii „Kordegarda” w Warszawie jesienią 2004 roku oraz „Bliskość Daleka”, m.in. w krakowskim Centrum „Manggha” i na Zamku Królewskim w Warszawie.

Publikował w pismach krajowych i zagranicznych. Autor książek: „Zobaczyć” – zbioru esejów o architekturze i kulturze, publikowanych m.in. w Architectural Review, l'Architecture d'Aujourd'hui, Res Publice Nowej, Tygodniku Powszechnym i Zeszytach Literackich, oraz „Ścieżki” – zbioru szkiców, studiów i rozważań, tworzących rodzaj opowieści o przemianach pojęć związanych z obyczajami i tradycjami Europy oraz kontrowersjami i kryzysami współczesności.

2013-07-18