Zmarł Jan Zamoyski

Ten wybitny dyplomata, polityk i mąż stanu zmarł w wieku 63 lat otoczony przez rodzinę i bliskich. Przyczyną śmierci był atak serca.

Wszechstronnie wykształcony na uniwersytetach w Paryżu i w Padwie, rozpoczął Zamoyski karierę polityczną od funkcji sekretarza przy królu Zygmuncie Auguście. Młody, zdolny i coraz bardziej wpływowy polityk obejmował kolejne funkcje — podkanclerzego koronnego, kanclerza wielkiego koronnego, wreszcie hetmana wielkiego koronnego. Zaangażowany był w ruch egzekucyjny średniej szlachty. Przeciwnik Habsburgów, popierał w kolejnych elekcjach Henryka Walezego, Stefana Batorego i Zygmunta III. Niechętny polityce młodego Wazy, wkrótce  przeszedł do opozycji, gdy odkrył plany objęcia przez króla korony szwedzkiej i scedowanie praw do tronu polskiego na Habsburgów.

Zamoyski był nie tylko politykiem, lecz również mecenasem i przedsiębiorczym magnatem. W 1580 roku założył Zamość, w 1595 ufundował Akademię Zamojską. W ciągu swojego życia znacznie pomnożył majątek, a dla zapobieżenia jego rozdrobnieniu oraz w trosce o utrzymanie pozycji rodu utworzył w 1589 roku Ordynację Zamojską, którą zarządzało po nim kolejno szesnastu ordynatów i która przetrwała do 1944 roku.

PM

Ilustracja: portret Jana Zamoyskiego z obrazami przedstawiającymi jego największe osiągnięcia, miedzioryt Jeana Moreau z 1789 r., Polona, CC-BY-NC.