Informacje o Muzeum Historii Polski

Muzeum przedstawia najważniejsze wątki polskiej historii – państwa i narodu – ze szczególnym uwzględnieniem tematyki wolności – tradycji parlamentarnych, instytucji i ruchów obywatelskich, walki o wolność i niepodległość. Obejmuje to m.in. fenomen republiki szlacheckiej, powstania narodowe, dzieje „Solidarności” i dwukrotną odbudowę niepodległej Rzeczypospolitej w XX wieku.


Muzeum prowadzi działania edukacyjne i kształtuje nowoczesną wrażliwość patriotyczną, przyczynia się do kształtowania obywateli świadomych tradycji i otwartych na świat. Ważnym tego aspektem jest świadomość powiązania polskich dziejów z historią innych narodów Europy, szczególnie tych, które żyły na obszarze dawnej Rzeczypospolitej.

Muzeum Historii Polski dokumentuje, popularyzuje i promuje historię Polski zgodnie z osiągnięciami nauki, sięgając po inspirujące przykłady polskich osiągnięć, ale i uczestniczy w debacie nad trudnymi kartami polskich dziejów.

Muzeum jest aktywne w kształtowaniu międzynarodowego wizerunku Polski, aby jej dzieje i kultura były zrozumiałe i atrakcyjne dla cudzoziemców. Z tego powodu uczestniczy w dialogu międzynarodowym, ze szczególnym uwzględnieniem narodów sąsiedzkich.

Muzeum pragnie pełnić swoją misję w sposób otwarty, promując możliwie najszerszą dostępność dziedzictwa kulturowego oraz zasobów naukowych w celu wykorzystania ich cyfrowego potencjału.

Muzeum Historii Polski zostało powołane 2 maja 2006 roku. Jego budowa była wpisana do priorytetów działań kolejnych rządów RP: Kazimierza Marcinkiewicza, Jarosława Kaczyńskiego, Donalda Tuska, Ewy Kopacz i Beaty Szydło.

Status prawny Muzeum Historii Polski w Warszawie reguluje ustawa o muzeach, ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz Statut Muzeum Historii Polski w Warszawie.

Najważniejsze daty

  • 2 maja 2006 r. – powołanie Muzeum przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
  • 11 listopada 2008 r. – otwarcie wystawy czasowej „Dwudziestolecie. Oblicza nowoczesności” w Zamku Królewskim w Warszawie. Wystawę zwiedziło ponad 50 tys. osób.
  • 11 listopada 2009 r. – otwarcie wystawy „Wojenne rozstania” – poświęconej dramatycznym losom zwykłych Polaków podczas II wojny światowej.
  • 6 grudnia 2009 r. – rozstrzygnięcie Międzynarodowego Konkursu Architektonicznego na projekt stałej siedziby Muzeum Historii Polski pod patronatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Bogdana Zdrojewskiego.
  • 15 marca 2011 r. – powstanie Stowarzyszenie Przyjaciół Muzeum Historii Polski.
  • 21 października 2011 r. – otwarcie interaktywnej wystawy „Droga do jedności. 1945-2004: Komunizm. Solidarność. Unia Europejska” prezentowanej w Brukseli w ramach polskiej prezydencji w UE.
  • 6 grudnia 2011 r. – rozstrzygnięcie Konkursu na koncepcję plastyczno-przestrzenną wystawy stałej MHP.
  • 2 maja 2012 r. – wernisaż wystawy „Pod wspólnym niebem” na temat I Rzeczypospolitej i jej bogactwa kulturowego.
  • 17 maja 2013 r. – otrzymanie nagrody „Sybilla 2012” Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla wystawy „Pod wspólnym niebem” za najlepszą wystawę historyczną w 2012 r.
  • 28 września 2013 r. – otwarcie wystawy czasowej „Od Horodła do Horodła. Unia horodelska: dzieje i pamięć (1413-2013)” w Zamościu. Wystawa przygotowana przez Muzeum Historii Polski we współpracy z Muzeum Zamojskim.
  • 6 grudnia 2013 r. – Sejm RP uchwala rok 2014 Rokiem Jana Karskiego. Muzeum było współinicjatorem tej inicjatywy.
  • 12 grudnia 2013 r. – otrzymanie przez Muzeum tytułu „Ambasadora Kultury Zamościa”.
  • 24 kwietnia 2014 r. – w ramach 100. urodzin Jana Karskiego MHP przygotowało szereg wydarzeń – m.in. video mapping, grę w szachy w zabytkowym tramwaju i spotkanie z Szewachem Weissem.
  • 25 września 2014 r. – otwarcie wystawy czasowej „Londyn – stolica Polski. Emigracja polska 1940-1990" w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie.
  • 20 listopada 2014 r. – otwarcie przez premier RP Ewę Kopacz i kanclerz Niemiec Angelę Merkel wystawy plenerowej "Odwaga i pojednanie" w Krzyżowej.
  • 25 marca 2015 r. – premier RP Ewa Kopacz spotkała się z przedstawicielami Rady Muzeum Historii Polski oraz Stowarzyszenia Przyjaciół Muzeum. Podczas spotkania zapadła decyzja o budowie Muzeum na Cytadeli Warszawskiej oraz finansowaniu inwestycji przez rząd. Otwarcie budynku MHP jest planowane na 11 listopada 2018 r. – w setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Nowy gmach MHP powstanie na terenie Cytadeli Warszawskiej w zespole muzealnym, do którego należeć będzie już istniejące Muzeum X Pawilonu, budowane Muzeum Katyńskie oraz Muzeum Wojska Polskiego. Muzeum Historii Polski zajmie główne miejsce w całym kompleksie.
  • 10 kwietnia 2015 r. – otwarcie wystawy plenerowej "Smoleńskie portrety" na Placu Piłsudskiego w Warszawie.
  • 24 września 2015 r. - otwarcie wystawy czasowej "Ziemia obiecana. Miasto i nowoczesność" w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie.
  • 20 lipca 2016 r. - otwarcie wystawy czasowej "Jan Paweł II. Źródła" na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie.

 

DZIAŁALNOŚĆ

Wystawy

Muzeum zrealizowało wiele przedsięwzięć wystawienniczych. Były to m.in.:

  • 2008 – „Dwudziestolecie. Oblicza nowoczesności” – przekrojowa wystawa poświęcona II Rzeczypospolitej (1918-1939), jej życiu politycznemu, gospodarce, społeczeństwu, architekturze, kulturze zrealizowana w Zamku Królewskim w Warszawie. Wystawę zwiedziło przeszło 50 tys. osób.
  • 2009 – „Wojenne rozstania” – poświęcona dramatycznym losom zwykłych Polaków podczas II wojny światowej.
  • 2011 – interaktywna wystawa „Droga do jedności. 1945-2004: Komunizm. Solidarność. Unia Europejska” prezentowana w Brukseli w ramach polskiej prezydencji w UE.
  • 2012 – „Pod wspólnym niebem” – wystawa na Zamku Królewskim pokazująca I Rzeczpospolitą wraz z jej bogactwem narodów i kultur. Wystawa pokazywała m.in. atrakcyjne multimedialne mapy języków, narodów i zmieniających się granic RP, rzadkie dokumenty dotyczące unii polsko-litewskiej, miasta i rody szlacheckie Rzeczypospolitej.
  • 2012 – e-wystawy realizowane z Google Cultural Institute: o Janie Karskim, roli „Solidarności” w obaleniu komunizmu i „Rozdzieleni przez historię". Muzeum Historii Polski jako jedna z dwóch placówek w Polsce została zaproszona do tego międzynarodowego projektu.
  • 2013 – „1863. Gra o niepodległość” – wystawa edukacyjna w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie, pozwalająca uczestnikom wykonywać atrakcyjne zadania przybliżające realia i wiedzę o ziemiach polskich epoki powstania styczniowego.
  • 2014 – otwarcie e-wystawy „Polska droga do wolności w obiektywie Erazma Ciołka” oraz „Witold Pilecki” na platformie Google Cultural Institute.
  • 2015 – otwarcie e-wystawy „Przesuwanie Polski. Ziemie Zachodnie i Północne 1945-1948” oraz "Codzienność na Ziemiach Zachodnich (1945-1948)" na platformie Google Cultural Institute.
  • 2016 – otwarcie e-wystawy „«Chcieliśmy po prostu być z nimi…» Komitet Obrony Robotników i Komitet Samoobrony Społecznej «KOR» (1976–1981)”, „Droga do Indii” i „«Jestem ostatnia». Lidia Ciołkoszowa – świadek XX wieku” na platformie Google Cultural Institute.


Działalność edukacyjna i popularyzatorska

Znaczącym elementem działalności MHP są przedsięwzięcia popularyzatorskie. Przykładem są m.in. „Kogo kręci kino historyczne?” – tematyczne przeglądy filmów fabularnych i dokumentalnych poświęconych historii. Każdy seans jest komentowany przez historyków, filmoznawców oraz ludzi filmu podczas specjalnych paneli dyskusyjnych.

Oferta edukacyjna jest skierowana do szkół i rodzin. Zawiera m.in. konkursy szkolne i gry przestrzenne. Jest to autorski wynalazek, który łączy w sobie elementy wystawy z interaktywnością uczestników.

Co roku 11 listopada organizowana jest przez Muzeum plenerowa impreza „Przystanek Niepodległość”, w ramach której organizowane są fabularne gry przestrzenne, koncerty, gry miejskie, czytanie dzieciom książek przez wybitnych aktorów itp.

Muzeum posiada tematyczne portale internetowe, w tym popularny serwis historyczny – www.dzieje.pl oraz profile na portalach społecznościowych, w tym kanał YouTube, na którym zamieszczane są krótkie filmy edukacyjne poświęcone ważnym wydarzeniom, procesom i postaciom w historii Polski. 


Działalność naukowa

Muzeum wydało dotąd prawie 80 publikacji – katalogów, antologii, wydawnictw popularnonaukowych, monografii, eseistyki historycznej. Publikacje MHP doceniane były wielokrotnie zarówno za ich walory merytoryczne (nagroda im. prof. Jerzego Skowronka za Węzły pamięci niepodległej Polski), estetyczne (nagroda Stowarzyszenia Twórców Sztuki Użytkowej za katalog Jan Karski. Człowiek wolności), jak i warsztatowe (nagroda KLIO w kategorii edytorskiej za album Powstanie styczniowe w europejskiej ilustracji prasowej).

Wydawnictwa można zakupić w sklepie internetowym (www.muzhp.pl/pl/sklep) oraz w wybranych księgarniach. Część tytułów dostępna jest także za darmo w wersji elektronicznej on-line.

Jednym z ważnych instrumentów realizowanych dla potrzeb środowiska akademickiego jest portal www.polishhistory.pl ułatwiający orientację w życiu środowiska historycznego oraz dostęp do rozmaitych treści i zasobów dostępnych zarówno w Internecie jak i w tradycyjnych instytucjach akademickich i kulturalnych.

Muzeum stworzyło również  BazHum – internetową baza bibliograficzną czasopism humanistycznych. Obecnie prowadzone są prace zmierzające do bezpłatnego udostępnienia w ramach bazy pełnotekstowych wersji wielu czasopism historycznych i humanistycznych.

Współpraca z zagranicą

Muzeum realizuje program współpracy zagranicznej z innymi muzeami, instytucjami akademickimi oraz edukacyjnymi w Wielkiej Brytanii, Rosji, Francji i Niemczech. Prowadzi również specjalny fundusz stypendialny dla zagranicznych historyków interesujących się historią Polski. Wśród naszych partnerów są m.in. takie instytucje jak Imperial War Museum, Google Cultural Institute, Instytut Przestrzeni Obywatelskiej.


Jednym z najważniejszych osiągnięć Muzeum w dziedzinie współpracy zagranicznej jest projekt „Jan Karski. Niedokończona misja”. W jego ramach udało się m.in. zrealizować pakiet edukacyjny w języku polskim i angielskim, wystawę mobilną w wersji polskiej (Warszawa, Wrocław, Kielce) i angielskiej (Nowy Jork), a wreszcie zainicjować skuteczną akcję na rzecz pośmiertnego nadania Karskiemu amerykańskiego medalu wolności przez Prezydenta Stanów Zjednoczonych Baracka Obamę.

Patriotyzm Jutra

Od 2009 roku Muzeum udziela granty na projekty organizacji pozarządowych i instytucji samorządowych w ramach programu operacyjnego Patriotyzm Jutra. W ramach tego programu do tej pory udzielono dofinansowania ok. 650 podmiotom na łączną kwotę 12 mln złotych.