„Wspomnienia i Uwagi” Henryka Grubera. Przekazanie archiwum Muzeum Historii Polski

19 sierpnia w Warszawie odbędzie się przekazanie Muzeum Historii Polski archiwum legionisty, założyciela i prezesa Banku Polskiej Kasy Opieki S.A., Henryka Grubera. Spotkanie połączone będzie z zapowiedzią reedycji jego wspomnień.


Kolekcja, która zostanie podarowana do zbiorów Muzeum Historii Polski przez panią Mathilde Gruber z Urugwaju – synową Henryka Grubera, legionisty, ochotnika wojny polsko-bolszewickiej, ale przede wszystkim ekonomisty i prezesa PKO, który uczynił z tej instytucji najnowocześniejszy polski bank –  przechowywana przez ostatnie 70 lat w archiwum rodziny Gruberów, stanowi prawdziwe odkrycie historyczne. Tworzą ją dokumenty i fotografie o niezwykle istotnej wartości historycznej, m.in. pisma Józefa Piłsudskiego, Ignacego Mościckiego, Edwarda Rydza-Śmigłego, Stanisława Wojciechowskiego, a także ministrów skarbu z lat 1918 – 1939 i okresu II wojny światowej. Prawdziwym rarytasem pośród archiwaliów jest dekret Ministra Skarbu Gabriela Czechowicza z 1928 r., poruczający kierownictwo Pocztowej Kasy Oszczędności Henrykowi Gruberowi. Całe archiwum Gruber wywiózł w 1939 roku z Polski do Paryża, a stamtąd po klęsce Francji zabrał do Ameryki Południowej, w której osiadł do końca życia.

Podczas spotkania odbędzie się również zapowiedź publikacji „Wspomnienia i Uwagi” Henryka Grubera, której reedycja zaplanowana jest przez Muzeum Historii Polski we współpracy z PKO BP na przyszły rok. To niezwykle interesujący tekst prezentujący działalność wyjątkowego człowieka. Do tej pory wspomnienia te – mimo iż stanowią fascynującą opowieść o życiu, a przede wszystkim działalności Grubera – były praktycznie niedostępne dla szerszego odbiorcy. Powinna to zmienić planowana publikacja, a opracowany naukowo tekst przybliży tę postać.

Tadeusz Wittlin tak pisał o „Wspomnieniach”: „Książka Grubera (…) napisana jest z rozmachem, polotem i wdziękiem, lekko i inteligentnie, ze swobodą pióra i bezsprzecznym zacięciem pióra, o co nikt z nas, ówczesnej cyganerii warszawskiej, nigdy nie posądziłby prezesa PKO. Uważaliśmy go bowiem za Harpagona – skąpca Moliera, kupca weneckiego, liczykrupę i dusigrosza, tudzież petenta z tajemniczej Wall Street, słowem za wszystko, co kto chce, tylko nie artystę. Okazało się, że myliliśmy się całkowicie”. 

Dwutomowa edycja w ramach serii Muzeum Historii Polski pt. „100-lecie niepodległości. Wspomnienia i pamiętniki” zawierać będzie pełny tekst „Wspomnień” oraz kilkanaście unikalnych ilustracji. Praca zostanie opatrzona wstępem, przypisami rzeczowymi oraz indeksem. Premiera zaplanowana jest na 20 września 2020 r. i ukaże się dzięki wsparciu finansowemu PKO BP, partnerowi wydania.

W spotkaniu wezmą udział:

  • Rodzina Henryka Grubera (donatorzy)
  • Pablo Scheiner (Ambasador Urugwaju)
  • Robert Kostro (dyrektor Muzeum Historii Polski)

Prowadzenie: Wojciech Kalwat (historyk i publicysta, Muzeum Historii Polski)

Czas i miejsce spotkania: 19 sierpnia 2019 r. (poniedziałek), godz. 11:00. Siedziba Muzeum Historii Polski przy ul. Mokotowskiej 33/35 (V piętro), Warszawa. Wstęp wolny.

 

 

 

 

2019-08-13