Wydarzenie Historyczne Roku 2018: znamy zwycięzców!

Wystawa czasowa „Karol Śliwka. Polskie projekty. Polscy projektanci”, Festiwal Dziedzictwa Kresów oraz publikacja „Książka otwarta na świat” to Wydarzenia Historyczne Roku 2018! Właśnie te projekty zyskały najwięcej głosów internautów, którzy wzięli udział w plebiscycie organizowanym przez Muzeum Historii Polski we współpracy z portalem historia.org.pl. Uroczysta Gala wręczenia nagród odbyła się 3 czerwca 2019 roku w Pałacu Rzeczypospolitej w Warszawie.


W tym roku do konkursu zgłoszono blisko 200 wydarzeń z całego kraju i z zagranicy – m.in. z Austrii, Francji, Niemiec, Australii, Kanady, Litwy i Ukrainy. Spośród nich Jury wybrało finałową piętnastkę, na którą głosowali internauci.

Dyrektor Muzeum Historii Polski Robert Kostro zauważył podczas gali rozdania nagród, że istotą konkursu Wydarzenie Historyczne Roku jest docenienie ludzi i inicjatyw, które w ciągu minionego roku przypominały o wydarzeniach w naszej historii.

„Dzięki temu plebiscytowi po pierwsze - przypominamy te wydarzenia, po drugie - ludzi, którzy je tworzyli, a po trzecie - mobilizujemy lokalną społeczność, która oddaje głos na dane wydarzenie” − mówił dyrektor Muzeum.

Dyrektor MHP odczytał też list, który do uczestników gali Wydarzenie Historyczne Roku oraz jego zwycięzców i finalistów, skierował premier Mateusz Morawiecki. „To już 12. edycja tego ogólnopolskiego konkursu, którego celem jest uhonorowanie autorów najciekawszych przedsięwzięć historycznych. Są to inicjatywy o różnej skali, formie, jednak mające wspólny cel – przybliżanie kolejnym pokoleniom naszego narodowego dziedzictwa. Cieszę się, że nagradzane są instytucje, które na tym polu wykazują się szczególną kreatywnością i aktywnością. Cechująca laureatów konkursu postawa współodpowiedzialności za świadectwa naszych dziejów zasługuje na najwyższy szacunek” – podkreślił premier.

Szef rządu zauważył, że „znalezienie się w zaszczytnym gronie laureatów tego konkursu jest tym bardziej znaczące, że decydujący głos o zwycięstwie mają obywatele – ci, którzy dzięki nagradzanym inicjatywom mieli szansę na lepsze poznanie historii swego kraju”. „Każdy głos oddany w plebiscycie jest symbolicznym laurem i wyrazem szczerego uznania. Gratuluję wszystkim, którzy swoimi przedsięwzięciami porwali serca i umysły głosujących. Gratuluję sukcesu, który rozwija i wzbogaca nasze społeczeństwo” – napisał Morawiecki.

Premier podziękował też Muzeum Historii Polski, które we współpracy z portalem historia.org.pl oraz Biblioteką Narodową tworzy – jak napisał – „święto polskiego dziedzictwa”. Wyraził też nadzieję, że przyznawane nagrody „staną się inspiracją do realizacji kolejnych ambitnych zamierzeń” finalistów konkursu.

Podczas uroczystego zakończenia plebiscytu wręczono trzy nagrody główne – statuetki wykonane przez wybitnego rzeźbiarza Macieja Zychowicza oraz dyplomy dla wszystkich finalistów.

Najwięcej głosów w kategorii „Wystawa” otrzymała ekspozycja czasowa „Karol Śliwka. Polskie projekty. Polscy projektanci” zorganizowana przez Muzeum Miasta Gdyni. Ekspozycja stanowiła prezentację dorobku nestora polskiego designu, autora projektów dziesiątek opakowań, etykiet, okładek i plakatów, mistrza znaku graficznego.

„Wystawa prezentuje dorobek jednego z najwybitniejszych polskich projektantów, autora ponad 400 znaków graficznych, które tworzyły i nadal tworzą polską rzeczywistość. Karol Śliwka był m.in. autorem znaku banku PKO BP czy Biblioteki Narodowej. Oprócz tego stworzył setki opakowań, etykiet i plakatów” – powiedziała Muzeum Historii Polski współkuratoka ekspozycji Agnieszka Drączkowska z Muzeum Miasta Gdyni.

Drączkowska zauważyła, że Karol Śliwka był wszechstronnym twórcą, a jednak do tej pory nie został doceniony monograficzną wystawą. „Bardzo się cieszymy że Muzeum Miasta Gdyni mogło tę ekspozycję - po raz pierwszy w życiu pana Karola - zorganizować. To także wielka radość, że Muzeum Historii Polski doceniło ten projekt. Może dzięki temu historia polskiego projektowania graficznego będzie miała szczęście częściej pojawiać się w muzealnych salach” – wyraziła nadzieję.

W kategorii „Wydarzenie” za najważniejszy w 2018 roku uznano Festiwal Dziedzictwa Kresów przygotowany przez Gminę Lubaczów. To jedno z większych wydarzeń kulturalnych na Podkarpaciu. Coroczny program to kilkadziesiąt wydarzeń w kilkunastu miejscach, które spaja idea kultywowania pamięci o Kresach dawnej Rzeczypospolitej.

„To wydarzenie, które popularyzuje wiedzę o dawnych wschodnich ziemiach Rzeczypospolitej w sposób niekonwencjonalny - poprzez organizowanie dziesiątek wydarzeń na ziemi lubaczowskiej, na całym Podkarpaciu. Prowadzimy działania nie tylko popularyzatorskie, ale także edukacyjne, związane z odtwarzaniem wydarzeń historycznych − nie tylko tych, które miały miejsce na ziemiach dzisiejszej Rzeczypospolitej, ale także tych na wschodnich ziemiach dawnej Rzeczypospolitej” – podkreślił w rozmowie z Muzeum Historii Polski wójt gminy Lubaczów Wiesław Kapel.

Zwrócił uwagę, że ważnym elementem realizowanego projektu w ramach współpracy polsko-ukraińskiej, jest ratowanie zabytków historii na Ukrainie. „Ogromnie się cieszę, ze Muzeum Historii Polski zorganizowało ten konkurs i że zostaliśmy jego laureatem. W ten sposób działalność MHP rozszerza się na całą Rzeczpospolitą, włączając w nią także małe ośrodki jak nasz – gmina Lubaczów” – dodał Kapel.

W kategorii „Edukacja i multimedia” najwięcej głosów internautów uzyskała publikacja edukacyjna „Książka otwarta na świat” wydana przez Muzeum Emigracji w Gdyni. „Książka otwarta na świat” to spojrzenie na historię Polski, a przede wszystkim Polaków i Polek, z nieoczywistej perspektywy. To przekrojowa opowieść o przeszłości i teraźniejszości, których stałym elementem są mobilność i przemieszczanie się. Autorkami publikacji są Katarzyna Witt, Anna Posłuszna. Twórcą opracowania graficznego i ilustracyjnego - Dawid Ryski.

Współautorka książki Katarzyna Witt zauważyła w rozmowie z Muzeum Historii Polski, że publikacja powstała z myślą o dzieciach i rodzinach zwiedzających Muzeum Emigracji w Gdyni. „Książka ta może śmiało służyć jako przewodnik po wystawie, ale nie tylko” – powiedziała, dodając, że może być ona także materiałem poznawczym dla osób, które wystawy nie mogą zobaczyć.

„Nasz projekt jest próbą opowiedzenia o emigracji z szerokiej perspektywy historycznej, obejmującej najdalsze czasy państwa polskiego aż do dzisiaj. Pomyślany jest jako przyjrzenie się nieustannemu ruchowi ludzkiemu. Ludzie przemieszczają się cały czas i niesamowicie fascynujące może być przyglądanie się temu z jakich powodów i w jakich kontekstach to robią. W naszej książce nie unikamy więc smutnych, tragicznych czasem kontekstów, związanych z historiami wojennymi, prześladowaniami, ale interesują nas też marzenia Polaków, aby znaleźć sobie nowy dom, czy miejsce na świecie” – powiedziała Witt.

„Jesteśmy wdzięczne i bardzo szczęśliwe, że Muzeum Historii Polski doceniło ten projekt” – powiedziała Witt.

„Plebiscyt Wydarzenie Historyczne Roku daje przekonanie, że bardzo różne działania, w bardzo różnych obszarach budują przestrzeń tego, co nazywamy naszą wspólną historią. Wspaniale, że widzimy historię bardzo różnorodnie, w jej całym bogactwie i aktualności dla czasów dzisiejszych" − zaznaczył przewodniczący jury Andrzej Szczerski.

Poniżej pozostałe projekty, które jurorzy w składzie: Gabriela Sierocińska-Dec (Muzeum Historii Polski), Alicja Knast (Muzeum Śląskie), Piotr Legutko (TVP Historia), dr Tomasz Makowski (Biblioteka Narodowa), dr Marek Mutor (Centrum Historii Zajezdnia we Wrocławiu), prof. Andrzej Szczerski (Uniwersytet Jagielloński), Wojciech Duch (historia.org.pl) wyróżnili w Plebiscycie WHR:

KATEGORIA „WYDARZENIE”
1.    100 na 100. Muzyczne dekady wolności, organizator: Polskie Wydawnictwo Muzyczne.
2.    Witkacy na Litwie, organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Instytut Adama Mickiewicza, Instytut Witkacego, Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem, Narodowe Muzeum Sztuki im. Čiurlionisa
w Kownie, Wydawnictwo Aukso žuvys.
3.    Przystanek Niepodległość: Olkusz 1918–2018, organizator: Urząd Miasta i Gminy w Olkuszu.
4.    Spektakl w willi Żabińskich: „Tylko to, co zrobić należało”, organizator: Stowarzyszenie Monopol Warszawski.

KATEGORIA „WYSTAWA”
1.    „Litwo, Ojczyzno moja…”. Adam Mickiewicz i jego poemat „Pan Tadeusz”, organizatorzy: Pałac Władców w Wilnie, Zamek Królewski na Wawelu, Zakład Narodowy im. Ossolińskich i Muzeum Pana Tadeusza, Instytut Adama Mickiewicza, Instytut Polski w Wilnie.
2.    Wystawa stała „Żydzi na Górnym Śląsku”, organizator: Muzeum w Gliwicach.
3.    „Ajnowie, górale i Bronisław Piłsudski”, organizator: Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha.
4.    „Zbudowaliśmy to miasto”, organizator: Muzeum Regionalne w Stalowej Woli.

KATEGORIA „EDUKACJA I MULTIMEDIA”
1.    100 na 100. Antologia komiksu na stulecie odzyskania niepodległości, wydawca: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.
2.    Where is Poland?, wydawca: Instytut Adama Mickiewicza.
3.    Gra muzyka, wydawca: Muzeum Polskiej Piosenki w Opolu.
4.    „Kopiariusz”. Publikacja internetowa nieznanego zbioru listów Jerzego Giedroycia, pisanych
w Bukareszcie w latach 1939–1940, wydawca: Fundacja Kultury Paryskiej.

Plebiscyt Wydarzenie Historyczne Roku angażuje wiele środowisk lokalnych, które chcą wypromować organizowane przez siebie przedsięwzięcia. Z roku na rok wzrasta liczba zgłaszanych projektów, które rywalizują o miano tego najważniejszego. Od początku istnienia Plebiscytu zgłoszono około 1200 przedsięwzięć, a w głosowaniach wzięło udział łącznie ponad 50 tysięcy internautów.


Plebiscyt został objęty Honorowym Patronatem Wicepremiera, Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego prof. Piotra Glińskiego.

Organizator: Muzeum Historii Polski w Warszawie (www.whr.muzhp.pl)

Partnerzy: historia.org.pl, Biblioteka Narodowa.

Patroni medialni: Polskie Radio, Polska Agencja Prasowa, dzieje.pl, Telewizja Polska, TVP Kultura, Sieci, wSieci Historii.

 

Fot. MHP/Mariusz Bodnar

2019-06-03